અયોધ્યામાં બની રહેલા રામ મંદિરનો 22 જાન્યુઆરીએ ભવ્ય પ્રાણ પ્રતિષ્ઠા સમારોહ યોજાશે. પ્રાણ પ્રતિષ્ઠા પછી 24 જાન્યુઆરીથી મંદિર ભક્તો માટે ખુલ્લું મૂકવામાં આવશે
ભારતના સદીઓ જૂના ઇતિહાસની જટિલ કોતરણીથી શણગારેલા રામ જન્મભૂમિ મંદિરની ભવ્યતાના દર્શન ભક્તો કરી શકશે. તે માત્ર એક ઇમારત નથી, પરંતુ સદીઓથી ભારતના હૃદયમાં વસેલા આસ્થા અને પરંપરાનો ખજાનો છે. આ લેખ પવિત્ર બાંધકામના સ્થાપત્યની અજાયબીઓ અને પ્રતીકાત્મક તત્વોને પ્રકાશિત કરે છે.
અયોધ્યામાં રામ મંદિરની વિશેષતાઓ
અમદાવાદના સોમપુરા પરિવાર દ્વારા 1988માં રામ મંદિર માટે મૂળ ડિઝાઇનનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. જો કે, વાસ્તુશાસ્ત્ર અને શિલ્પા શાસ્ત્રોના સંદર્ભમાં 2020 માં તેમાં કેટલાક ફેરફારો થયા હતા. સોમનાથ મંદિર સહિત ઓછામાં ઓછી 15 પેઢીઓથી વિશ્વભરમાં 100 થી વધુ મંદિરોની ડિઝાઇનમાં સોમપુરાઓએ ફાળો આપ્યો છે.
શ્રી રામ જન્મભૂમિ મંદિરની વિશેષતાઓ
-મંદિર પરંપરાગત નાગર શૈલીમાં છે.
-મંદિરની લંબાઈ (પૂર્વ-પશ્ચિમ) 380 ફૂટ, પહોળાઈ 250 ફૂટ અને ઊંચાઈ 161 ફૂટ છે.
-મંદિર ત્રણ માળનું છે, જેમાં દરેક માળની ઊંચાઈ 20 ફૂટ છે.
શ્રી રામ જન્મભૂમિ મંદિરનું બાંધકામ શ્રી રામ જન્મભૂમિ તીર્થ ક્ષેત્ર ટ્રસ્ટ દ્વારા સંચાલિત કરવામાં આવે છે અને મંદિરના નિર્માણનો તેનો અંદાજિત ખર્ચ ₹ 1,400 કરોડથી ₹ 1,800 કરોડ વચ્ચે રહેવાની ધારણા છે.
મુખ્ય મંદિર ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર
અયોધ્યામાં રામ મંદિરને પરંપરાગત નગર સ્થાપત્ય શૈલીમાં ડિઝાઇન કરવામાં આવ્યું છે. તે હિન્દુ મંદિર સ્થાપત્યની બે મુખ્ય શૈલીઓમાંની એક છે. મંદિરો ચોરસ અથવા લંબચોરસ સમતલ પર પથ્થર અથવા ઇંટથી બનાવવામાં આવે છે, જેમાં શિખર કેન્દ્રમાં સ્થિત હોય છે. આ સ્થાપત્ય શૈલીમાં મંદિર મુખ મંડપ નામના નાના મિનારાઓથી ઘેરાયેલું છે.
રામ મંદિરનો બિલ્ટ-અપ એરિયા આ પ્રમાણે છે
કુલ વિસ્તાર – 2.7 એકર
કુલ બિલ્ટ-અપ વિસ્તાર – 57,400 Sq.ft
મંદિરની કુલ લંબાઈ – 360 ફૂટ
મંદિરની કુલ પહોળાઈ – 235 ફૂટ
મંદિરની કુલ ઊંચાઈ (શિખર સહિત)- 161 ફૂટ
કુલ ફ્લોર -3
દરેક ફ્લોરની ઊંચાઈ – 20 ફૂટ
ગ્રાઉન્ડ ફ્લોરમાં સ્તંભોની સંખ્યા – 160
પ્રથમ માળે સ્તંભોની સંખ્યા – 132
બીજા માળે સ્તંભોની સંખ્યા – 72
મંદિરમાં દરવાજાની સંખ્યા – 12
અયોધ્યામાં રામ મંદિરના વિવિધ ઝોન
ભગવાન રામ જન્મસ્થળનો પવિત્ર વિસ્તાર 70 એકર સુધી ફેલાયેલો છે. તેમાં પૌરાણિક મહત્વનાં વિવિધ અંશોનો સમાવેશ થાય છે. મુખ્ય મંદિરમાં નૃત્ય, રંગ, સભા, પ્રાર્થના અને કીર્તન પેવેલિયન તરીકે ઓળખાતા 5 મંડપનો સમાવેશ થાય છે. આ સિવાય, પવિત્ર પરિસરને આમાં વિભાજિત કરવામાં આવ્યું છે:
અયોધ્યામાં રામ મંદિરની રસપ્રદ વિશેષતાઓ
આ ત્રણ માળનું માળખું હશે, જેમાં દરેક ફ્લોરની ઊંચાઈ 20 ફૂટ હશે. આ મંદિરમાં કુલ 392 સ્તંભ અને 44 દરવાજા હશે. મુખ્ય ગર્ભગૃહમાં ભગવાન શ્રી રામનું બાળ સ્વરૂપ હશે, અને પ્રથમ માળે શ્રી રામ દરબાર જોવા મળશે. સિંહદ્વારથી 32 સીડી ચઢીને પૂર્વ દિશામાંથી મંદિરમાં પ્રવેશ થશે.
અયોધ્યાનું મુખ્ય મંદિર સૂર્ય દેવ, દેવી ભગવતી, ભગવાન ગણેશ અને ભગવાન શિવને સમર્પિત ચાર મંદિરોથી ઘેરાયેલું છે. પૌરાણિક કાળના સીતાકૂપ મંદિરની નજીક હાજર રહેશે. પરિસરમાં અન્ય પ્રસ્તાવિત મંદિરો મહર્ષિ વાલ્મીકિ, મહર્ષિ વશિષ્ઠ, મહર્ષિ વિશ્વામિત્ર, મહર્ષિ અગસ્ત્ય, નિશાદરાજ, માતા શબરી અને ઋષિપટ્ટણી દેવી અહલ્યાને સમર્પિત કરવામાં આવશે.
Indian Express ગુજરાતી માંથી સાભાર..
